Vounous Uluslararası Pişmiş Toprak Sempozyumu, 2017 yılında ilk kez düzenlendi ve o günden beri her yıl Eylül ayında Çatalköy-Esentepe bölgesinde gerçekleştiriliyor. Bu özel etkinlik, 5000 yıllık Kıbrıs seramik geleneğini yaşatmayı amaçlıyor. Çatalköy-Esentepe Belediyesi, moloz yığını hâlindeki Vounous Nekropolü’nü bugünkü hâline getirerek dünya çapında bilinen bir organizasyona dönüştürdü. Şimdilerde Vounous, hem üretim hem de paylaşım ve kültürel mirası yaşatma rolünü üstleniyor.
1- Rauf Ersenal için Vounous ne ifade ediyor?
Yıllar boyu ülkemizin kültür mirası, yağmacıların iştahını kabartmış; kısa yoldan para kazanma, zengin olma hayaliyle yaşayan yabancıların acımasızca saldırısı altında kalmıştır. Özellikle İngiliz döneminde, zamanın yasalarının yumuşak olması nedeniyle bize ait birçok eser yurt dışına kaçırılmış, satılmış ve müzelerde sergilenmeye başlamıştı. Bu, yıllar boyu devam etti.İki binli yıllarda bu konuda araştırma yaparken, tahminimin de ötesinde çok sayıda eserin bu küçücük adadan kaçırıldığını gördüm. Bu, son derece üzüntü verici bir durumdu. Bize ait köklerimiz adeta yolunmuştu. Geçmişle olan bağlarımız koparılmış, köksüz bir hâlde buralarda tutunmaya çalıştığımızı hissettim. Bir şeyler yapmamız gerekirdi.Halkı bilinçlendirmeli ve köklerine zarar verecek eylemlere karşı duyarlı olmalarını sağlamak amacıyla bir grup arkadaşımızla yola çıktık. Yola çıkarken, karşılaşacağımız zorlukların ve engellerin de farkındaydık. 2014 yılında ilk projem olan Ayia İrini Uluslararası Pişmiş Toprak Sempozyumu’nu hayata geçirdik. Buranın özelliği, adanın en büyük pişmiş toprak heykellerinin yurt dışına götürülmesi ve köyün adeta boşaltılmasıydı.Sembolik de olsa bu köye ruhunu yeniden kazandırdık. Çok emek verdik, çok çaba sarf ettik ama tüm bunlara değdi. Bugün köyün girişinde yer alan heykeller, bu düşünce ve eylemlerin sonucudur.
2- Vounous’u başlangıç, gelişim ve bugün açısından nasıl değerlendirirsiniz?
Vounous da aynı kaderi paylaşan, yıllar boyu soyulup yok edilen, ruhu boşaltılan, kökleri yolunan önemli yerleşimlerimizden biriydi. 2017 yılında burada ilk etkinliğimizi gerçekleştirdik. Ülkemizde ve yurt dışında o kadar çok ses getirdi ki; bugün 7.’sini tamamlamanın gururunu taşıyoruz.
Unutulan, çöplük alanına dönüştürülen bu önemli yerin yeniden hayat bulması gerektiğine inandık ve Çatalköy-Esentepe Belediyesi’nin desteği ve organizasyonuyla bugünlere geldik. Küllerinden yeniden doğan bu 5 bin yıllık kültür, bugün bir dünya markası olarak karşımızda durmakta ve dünyanın birçok ülkesinden sanatçı ve akademisyenler tarafından ziyaret edilen önemli yerler arasında yer almaktadır.Her geçen yıl büyüyerek, daha kalabalık kitlelerin ziyaret ettiği bir yer hâline dönüşen Vounous, bundan sonra da adından daha çok söz ettiren bir mekân olarak aydınlık yoluna devam edecektir.
3- Vounous gibi kültürel ve sanatsal çalışmaları hem ülkemiz özelinde hem de uluslararası bağlamda ve gelecekteki projeleriniz açısından nasıl değerlendiriyorsunuz?
Vounous sadece sanatsal aktivitelerin yapıldığı bir mekân veya organizasyon değildir; dünyada örneği olmayan özgün bir oluşumdur. Burayı ziyaret eden herkesin buluştuğu ortak bir nokta vardır:“Burada huzur var” diyorlar.Bu da projenin önce dayanışma, sevgi, anlayış, imece, özveri, fedakârlık; kısacası insana dair güzelliklerin biriktiği, insan odaklı olduğunu; sonra da kültürel ve sanatsal zenginliğiyle taçlandığını ve büyüdüğünü gösteriyor.
Rauf Ersenal’in sözüyle:
“Gelecekte Vounous, insanların 365 gün ziyaret edebilecekleri, aktivitelere fiilen katılıp güzel ve farklı bir zaman geçirecekleri, her bir adımı belleklerine kazıyacakları çok yönlü bir açık hava müzesine dönüşeceğini hep birlikte göreceğiz.
Tüm bunların yaşanması için desteklerini esirgemeyen Çatalköy-Esentepe Belediye Başkanı Sayın Ceyhun Kırok’a, belediye çalışanlarına ve arkadaşlarımıza teşekkürü bir borç bilirim.”
